АҚШ Жоғарғы соты Трамп салықтарын заңсыз деп таныды

АҚШ Жоғарғы Соты Трамп әкімшілігінің екі ірі импорттық баж санатын заңсыз деп танып, тарихи шешім шығарды. Бұл жоғары сот институты тұңғыш рет 45-президенттің екінші мерзімінде іске асырылған саясатын түпкілікті қайтарды.

Сот төрелері көпшілік дауыспен Трамптың Конгрестен нақты рұқсат алмай кең көлемді баж салықтарын енгізу арқылы өз өкілеттігін асырғанын айтты. Шешімді үш консервативті және үш либералды судья қолдады, ал қалған үш консерватор — Кларенс Томас, Сэмюэл Алито және Бретт Кавано — ерекше пікір білдірді.

Бұғатталған баж салықтары әртүрлі себептермен енгізілген. Бірінші санат сауда тапшылығын азайту шарасы ретінде жарияланғанымен, іс жүзінде әлемнің барлық елдерінен келетін тауарларға қолданылды. Екінші топ баждары АҚШ-тағы заңсыз фентанил ағынына қарсы күрес деген сылтаумен Мексика, Канада және Қытайға бағытталған.

Сот әкімшіліктің 1977 жылғы Халықаралық экономикалық төтенше өкілеттіктер туралы Заңы мұндай шараларғы жанама түрде рұқсат ететіні туралы дәлелдемесін қабылдамады. Алайда, бұл шешім басқа заңнамалық актілер негізінде белгіленген болат пен алюминийге арналған жеке баж салықтарына әсер етпейді.

Сот үкімінің әсеріне онжылдықта бюджетке шамамен бір жарым триллион доллар әкелуі тиіс болған баж салықтары жатады. Сотталған ақшаны қайтару үшін жүздеген компания АҚШ Қаржы министрлігіне өтініштерді тапсырды.

Truth Social әлеуметтік желісінде сот шешіміне пікір білдірген Дональд Трамп барлық елдерге арналған жаһандық 10 пайыздық баж салығын енгізу туралы жарлыққа қол қойғанын мәлімдеді.

Еске салайық, 2025 жылдың ақпанында Трамп наркотиктер мәселесін көрсете отырып, Канада, Қытай және Мексикадан келетін тауарларға мақсатты баж салықтарын енгізді. Сол жылдың сәуір айында әділетсіз сауда серіктестері деп аталатындар үшін жоғары тарифтермен әлемнің барлық елдерінен импортқа жалпы 10 пайыздық ставка жарияланды. Бұл шаралар сот процесі бойы қолданыста болды.