Қазақстанда жаңа стандарт бойынша жертөлелер мен паркингтер пана болып бейімделеді

Қазақстанда төтенше жағдайлар кезінде халықты паналату үшін жертөлелер мен жерасты кеңістіктерін бейімдеуді реттейтін жаңа стандарт бекітілді. Бұл құжат 2026 жылдың 1 қаңтарынан күшіне енеді.

Жаңа ережелер табиғи, техногендік және әскери сипаттағы төтенше жағдайлар кезінде азаматтарды қорғау мақсатында әртүрлі жерасты құрылымдарын паналарға айналдыру талаптарын анықтайды. Стандарт МӘСК-тің өтініші бойынша Ұлттық стандарттау жоспары аясында әзірленді.

Бұл тәжірибе әлемде кеңінен қолданылады. Халықты қорғау үшін жертөлелер, цокольді қабаттар, жерасты өткелдері мен метрополитендер пайдаланылады. Қазақстанда да осындай кеңістіктер азаматтық қорғаныс үшін қорғаншылық құрылымдар ретінде бейімделетін болады.

Жаңа стандарт нормативтік базадағы алдыңғы олқылықтарды жояды және паналарды ұйымдастыруға біртугас тәсіл енгізеді. Ол ғимараттарды тексеру және оларды қайта жабудың тәртібін регламенттейді.

Құжатта үй-жайларды жоспарлау мен олардың конструктивті элементтеріне талаптар белгіленген. Ерекше назар тіршілік қамтамасыз ету жүйелеріне: желдетуге, сумен қамтамасыз етуге, электрмен жабдықтауға, санитарлық шарттар мен байланысқа аударылады.

Сондай-ақ, ғимараттардың техникалық жағдайын бағалау тәртібі анықталған. Ол көтергіш конструкциялар мен инженерлік желілерді тексеруді қамтиды.

Қажет болса, конструкцияларды нығайту және үй-жайларды қайта жабуды көздейді. Стандартта типтік шешімдер, сондай-ақ паналардың жарамдылығын бағалау кестесі келтірілген.

Жоба бірқатар мемлекеттік органдар мен сарапшы ұйымдармен келісілді. Талқылау барысында өңірлердің климаттық, географиялыж елдер мен сейсмикалыж ерекшеліктерін есепке алу бойынша ұсыныстар енгізілді. Сонымен қоса, әзірлеушілер ұшпырғы аппараттардан қорғану шараларын және халықтың паналарға автоматтандырылған киру жүйелерін енгізуді көзделген.