Қазақстанда нәрестелердің өлім-жітім деңгейі тарихи минимумға жетті

2025 жылдың қорытындысы бойынша Қазақстанда жаңа туған нәрестелердің алғашқы 28 күндегі өлім-жітім деңгейі 1000 туған балаға шаққанда 3,9-ды құрады. Бұл Орталық Азиядағы ең төмен көрсеткіш болып табылады.

Дамыған елдермен салыстырғанда, Қазақстан АҚШ-пен іс жүзінде теңесті, онда бұл көрсеткіш 3,7. Ел нәрестелерге көрсетілетін медициналық көмек пен ерте туылған балаларды, соның ішінде өте аз салмақпен туылғандарды асырап өсіру саласында айтарлықтай жетістіктерге қол жеткізді.

Бүгінгі таңда елде республикалық орталықтар деңгейінде де, аймақтық перинаталды орталықтарда да 500 грамм салмағы бар сәбилерді сәтті асырап өсіру жүзеге асырылуда. Заманауи перинаталды технологияларды енгізу мен мамандардың жоғары біліктілігінің арқасында мұндай балалардың тіршілік ету мүмкіндігі төрт есеге дейін артты – бұл Орталық Азияның үздік көрсеткіштерінің бірі.

Қазақстанда жылына шамамен 20-22 мың ерте туылған нәресте дүниеге келеді – бұл туулардың жалпы санының шамамен 5%-ын құрайды. Бұл ретте босану қызметін және неонаталогияны жүйелі дамыту өлім-жітім деңгейін тұрақты төмендетуге мүмкіндік берді: нәрестелердің өлім-жітімі соңғы 10 жылда 1,5 есеге, ал жаңа туған нәрестелердікі – 2 есеге төмендеді. Қазіргі уақытта бұл көрсеткіш тарихи минимумға – 1000 тірі туған балаға шақ қарағанда 3,1-ге дейін жетті.

Ерте туылған балаларды асырап өсіру – бұл күрделі, тәулік бойына созылатын жұмыс. Мүшелердің толығымен пісіп шықпауына байланысты мұндай жаңа туылғандар үнемді бақылауды талап етеді, ал медициналық командалар күніне 20-дан астам маңызды процедураларды орындайды. Бұл нәтижелер – жоғары біліктілікке ие мамандандырылган даярланған неонатологтар мен медициналық қызметкерлердің үйлесімді жұмысының аркасында болды.

Балалар денсаулығына алғашқы күндерден бастап мониторинг жасауга ерекше назар аударылуда. Елде скринингтің төрт түрі енгізілген: жаңа туылғандар үшін скрининг, аудиологиялық скрининг, офтальмологиялық скрининг және даму скрининги.

Шығарганнан кейін баланы қамту мен мүмкін болатын бузылуларды дер кезінде аныктауга мүмкіндiк беретiн катамеез багадарламалары дамытылуда.

Қазақстан халыкаралык уйымдар ұсынaтын заманауи перинатальдых технологиялар мен коuепсіз аналардых принциптерiн дәрiптеп eнгiзудi желбiредi. Жана туылган нарeстeлердi реанимацияланy мен интенсив терапияланy кузeттерi куштендipулeдi, ал белдicпец мамандар Қaзакcтандa да, шетеллeрдe де yнемi окытылудa.

Одан арьи даму шецберiндe неонатальдьи комек корcетудi yимдacтыpy cтандартьи бекитиллген; оның негizгi баcытталган маkcатъи - ep барльиc нарecтенin omipicин caктay больin табыладъı.

Cоньıмен катар eptey болay capcaтьıның caньın aзaйmў репродуктивті денсаульїктъı ньirmaў jəне инфекцияльї карьic альїcaў каляцдьı мəceлеci больin каля бередъı.