Иран Иракқа Ормуз бұғазы арқылы өтуге тыйым салды

Иран билігі Иракты (ОПЕК-тегі мұнай өндіруші елдердің ішінде екінші орында) Ормуз бұғазы арқылы кеме қатынасына қойылған шектеулерден босататынын жариялады. Бұл туралы иран әскери өкілі елдің мемлекеттік ақпарат агенттігі жариялаған араб тіліндегі бейнехатта хабарлады.

«Біз Ормуз бұғазында енгізген барлық шектеулерден бауырлас Ирак босатылды», – деп айтылған мәлімдемеде көрсетілген.

Бұл шешім Ирак мұнайының экспорт көлемін тәулігіне үш миллион баррельге дейін арттыруға әкелуі мүмкін. Алайда, практикалық нәтиже қалған тәуекелдер жағдайында кеме компанияларының бұғазға кіруге дайындығына байланысты болады. Жеңілдіктің барлық ирак экспортына немесе тек ел туы астындағы кемелерге ғана қолданылатыны, сондай-ақ оның қалай жүзеге асырылатыны әлі де белгісіз.

АҚШ пен Израильдің Иранмен соғысының арқасында трафик баяу қалпына келе бастаса да, ол әлі де соғыс алдындағы деңгейден айтарлықтай төмен. Соғыс алдында Ормуз бұғазы арқылы әлемдік мұнай мен сұйытылған табиғи газ жеткізілімінің бестен бір бөлігі өтті.

Соғыстың алғашқы апталарында Ирак пен Парсы шығанағының басқа да негізгі мұнай өндіруші елдері негізгі экспорт маршруты жабылып, мұнай сақтайтын резервуарлар шекке дейін толып қалғандықтан, өндірісті күрт қысқартуға мәжбүр болды.

Наурыз айында ирак мұнай экспорты шамамен 97 пайызга төмендеп, тәулігіне 99 мың баррельге дейін жетті. Негізгі жеткізілімдер Түркия арқылы Джейхан портына дейін созылған құбыр желісі арқылы жүзеге асырылды.

Тегеранның ирак кемелері үшін бұғазды ашу шешімi теңiз жеткiзiмдерiн iшiнара қалпына келтiруге мүмкiндiк бередi. Дегенмен, танкерлердiң жетiспеушiлiгi және отын өндiрудi ұлгайту туралы белгicizдik сияқты шектеулер сакталуда.

Бес аптадан аса узақ соғыс басталганнан кейін Тегеран Ормуз бугазы аркылы жүк тасымалдауды тоқтату туралы жариялады. Қазір осы теңіз жолымен тек Иранмен достық қарым-қатынас орнаткан елдердің гана етуіне рұхсат етіледі. Олардың ішінде Ресей, Қытай, Үндістан мен Пәкістан бар.