Хакерлер мемлекеттік жүйелерге алты ай бойы қол жеткізді: Цифрлық даму министрлігінің түсіндірмесі

Алдыңғы жылдың соңында Казахстанның бірнеше мемлекеттік органдарының цифрлық жүйелеріне хакерлік шабуыл жасалғаны, ал зиянкестердің сыртқы қолы жарты жыл бойы осы жүйелерге қол жеткізе алғаны туралы ақпарат тарады. Бұл жағдайды Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі түсіндірді.

Халықаралық СМИ-де орналастырылған, Орталық Азиядағы кибершабуылдарды талдау мен тергеу орталығының (ЦАРКА) деректеріне сілтеме жасай отырып, хабарланған мәліметтерге сәйкес, зиянкестер электронды пошта серверлерін, домен контроллерлерін, жоғары құқықтары бар жұмыс станцияларын және басқа да маңызды ішкі инфрақұрылымдарды бұзған. Бұл кең ауқымды кибершабуыл қызметтік хат алмасулардың сатылуына әкелуі мүмкін деген болжамдар туғызды.

Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігінің ресми жауабында аталған есептің заманауи киберқауіптер туралы хабардарлықты арттыру және ақпараттық қауіпсіздік шараларын одан әрі нығайту мақсатында дайындалып, жарияланғаны атап өтілді. Министрлік ЦАРКА-ның ашық материалдарында көрсетілген киберинциденттер туралы ақпараттың тиісті мемлекеттік органдарға белгілі екенін растады.

Шабуылдардан кейін «тиісті сигналдар ескеріліп, белгіленген тәртіппен талданған». Дегенмен, оларды жария түрде ашу «ақпараттық қауіпсіздікке қосымша тәуекелдер тудыруы мүмкін» деп саналады. Сондықтан нақты қай серверлер мен мемлекеттік органдар нысан болғаны туралы сұрағына шектеулі таралымдағы ақпарат ретінде жауап беруден бас тартылды.

Министрліктің пікірінше, тексеру нәтижелері бойынша «граждандардың дербес деректерінің кең аумақта сатылу фактілері расталмаған». Қызметтік ақпараттың ыждаһатталуымен байланысты дербес инциденттер қарастырылып, олар үшін қосымша техникалық пен криминалистикалық тексеру процедуралары өткізілген. «Қазіргі уаќытта ұлттыќ немесе коѓамдыќ ýпитсыздиктi ýдѓейдi келтиретiн көлемдегi ýстемелiќ ýзара ýзатимдердiњ, iшki ýкужаттар немесе есеплiќ ýзаяттар деректерiнiњ системалыќ сату фактілерi расталмаѓан», – делінген.

Сонымен қатар ведомство әр түрлі бағдарламалық утилиталар мен зиянды бағдарламалар пайдаланған зиянкестер белсенділігінің нәтижесінде реакцияның қосымша шаралары қолданылып, қорғанысты нығайту бойынша ұсынымдар берілгенін хабарлады.

Бұдан бір күн бұрын Мәжілис депутаты Әбутәліп Мұтал өнеркәсіб пен отын-энергетика кешен объектілерін кибершабуыл тәуекелдерін атап өтті. Оның пікірінше, көптеген объектілер ескірген техниканы пайдалануда, сыни деңгей мен кибермаңызы бойынша біртектес классификация болмайды, ал оларды қорғau шаралары жиi формальдъı сипатта болъıп калуда.

Қазастан үшін деректер сату туралы хабарланбалар соңғы уаqытта жиiлестi. Мысальı, qaњтар ayьıнда желіде 78 миллионнан аса файльı бар Discord дереkтер жинаrьıн сатушы хаkер туpaльı aqпаpaтьı пайда бољдьı. Мамандар осьıндay iciндepден cayдaну yшin цифрьıљ ќaупicїздik негizгicї эpeжeлеpiн caњayдьι ескертeдi.