Парсы шығанағының екі елі Иранмен соғысқа жақындауда

Парсы шығанағының араб монархиялары Тегеранға қарсы қақтығысқа тереңірек тартылуда. The Wall Street Journal газетінің мәліметінше, Сауд Арабиясы АҚШ-қа Иранға соққы беру үшін өз базасын пайдалануға рұқсат берді, ал Біріккен Араб Әмірліктері (БАӘ) өз әскерлерін жіберу мәселесін қарастыруда.

Дереккөздердің айтуынша, Сауд Арабиясының тәж мұрагері Мұхаммед бен Салман АҚШ-тың Иранға қарсы соққыларына қосылу шешіміне жақындап отыр. Бір сөйлесушінің пікірінше, патшалықтың соғысқа кіруі уақыт мәселесі ғана.

«Кез келген сенім – Парсы шығанағы елдерінің Иранға жауап бере алмайтыны туралы – қате», – деді Сауд Арабиясының сыртқы істер министрі Фейсал бен Фархан әл-Сауд.

Соғыс басталмас бұрын саудтар Иранды бомбалау үшін өз объектілерін немесе әуе кеңістігін пайдаланудан бас тартты. Бірақ Тегеран Сауд Арабиясының маңызды энергетикалық объектілері мен астанасы Эр-Риядты ракеталармен және ұшпалы аппараттармен атуды бастағаннан кейін, бейтарап болу әрекеттері сәтсіздікке ұшырады. Осы оқиғалардан кейін Сауд Арабиясы АҚШ әскерлеріне Араб түбегінің батысындағы патша Фахд авиабазасын пайдалануға рұқсат берді.

Сонымен бірге БАӘ Иранға экономикалық шаралар арқылы қысым көрсетуді күшейтуде. Дубайда Тегеранмен байланысты мекемелер жабылды, ал билік миллиардтаган долларлық иран активтерін тоңазыту мүмкіндігін қарастыруда, бұл Иранның валютаға және халықаралық саудаға қол жеткізуін шектеуі мүмкін. Сонымен қатар, Әмірліктер өз әскерлерін Иранға қарсы тұру үшін жөнелту мәселесін талқылап, Иранның әскери әлеуеті едәуір зақымданбай тұрып, АҚШ-ты бейбіт келісімнен қайтаруға тырысуда.

БАӘ мен Сауд Арабиясының әрекеттері араб монархияларының АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы операциясына қалай тереңдей түсіп бара жатқандығын көрсетеді. Бір мезгілде Парсы шығанағы елдері әскер жөнелтудің оларды Иранның ашық қарсыластарына айналдырып, соғыс аякталғаннан және АҚШ аймактан кеткеннен кейін оларды «Тегеранмен небәрге дамушы катнастармен жалгыз калдырудан» коркады.

21 наурызда Сауд Арабиясы Иранның атташе-әртісін, онын комекшisin жэне элшiлiктiн yш каызматшыcын persona non grata (корылмаган тужырым) деп жариялады. Оларга елден бiр тэулiктiн iшiнде шыгу буйырды. Патшалык СІМ бул шешімді Тегеран жағынан жасалып жаткан шабуылдармен түсіндірді.

Бұдан бірнеше күн бұрын 12 араб жəне ислам елдерinin сырткьı істер министрлерi Тегерандı көршi елдерге шабуылдардı тохтатуга шакирдi. Өзгерте болмаса, олардьıц пikirince, бульıц озı Тегеран ушин де, Тayık Шьırısьıц барльıц купиясьı ушин де ауыр зардаптарга экелуı мумkin.

The Wall Street Journal газетinin алдынгьı макаласьında Йемендегi Хусниттердин Иран таразьında соrъısqa кируинен сактаyга тырьıсу туральı да хабаpланган едi. Егер олар каkтьırıska aраласьa онда бу Суец канальın жэне Мысьırдьı да соrъıska тарьırar деп болжанyдагъl бар.